Дорнод аймгийн Булган сумын үүсгэн байгуулагдсаны түүхт 100 жилийн ойд зориулав

БНМАУ-ын Ардын Жүжигчин, Төрийн шагналт, Гавьяат жүжигчин, Алдарт морин хуурч Гомбодоржийн Жамъян нь Тайж Занын Гомбодоржийн хүү болж Цэцэн хаан аймгийн Саруул хошуу буюу өнөөгийн Дорнод аймгийн Булган сумын нутаг "Туг уул" хэмээх газар 1919 онд төрсөн.

Эцэг нь Тайж хүн байсан тул 1936 онд хэлмэгдэж баривчлагдаад 1938 онд цаазлуулсан байна. 1933 оны хүн ам, мал хөрөнгийн тооллогын бүртгэлд Занын Гомбодорж 58 настай, хүү Г.Эрдэнэбадрах 27 настай, хүү Чойжил 17 настай, Жамьян 14 настай, эхнэр Өнөр 56 настай, Алтангэрэл хүүхэн 31 настай, Хорлоо хүүхэн 22 настай. Адуу 11, үхэр 22, хонь 112, ямаа 1, эсгий гэр 1 гэж бүргэгдэж байжээ. Тайж гаралтай гэдгээ тэрээр 1990-ээд он хүртэл нууж байсан байна.

Эцэг З.Гомбодорж баривчлагдсаны дараа тэрээр Улаанбаатар руу явжээ.

Г.Жамьян багадаа ааваараа бичиг үсэг, морин хуур заалгаж аймгийнхаа наадамд хуурдаж, бүр улс хувьсгалын 15 жилийн ойгоор зохиосон хуурчдын уралдаанд оролцож байсан энэ хүн урлагийн сургуульд 1936 онд суралцсан байна. Тэнд алдарт гавьяат хөгжимчин Д.Түдэв, С.Түвдэн нараар морин хуур заалгаж, сургуулиа төгсөөд Улсын төв театрт хөгжимчнөөр оржээ.

Монгол ардын аялгуу дуунаас эхлээд Р.Шуманы "Бодол", "Бяцхан дурдатгал", А.Г.Рубинштейны "Аялгуу", П.И.Чайковскийн "Баркороло" зэрэг үндэсний болон сонгодог хөгжмийн бүтээлүүдийг морин хуураар тоглож, уг хөгжмийн зэмсгийн аялгуу гаргах царыг нийтэд харуулсан алдарт хөгжимчин ажээ.

Үндэсний болон дэлхийн сонгодог хөгжмийн бүтээлийг гарамгай хөгжимдөж нэгдсэн концертод амжилттай оролцсон учир Төрийн шагнал хүртжээ. "Цогт тайж" жүжгийн "Алтан бүс", "Амарсанаа" жүжгийн Гэрэлгуа, Амарсанаа нарын дуу, Ч.Ойдовын "Миний баясгалан" жүжиг, манай анхны бүжгэн жүжиг "Манай нэгдлийнхэн"-ий хөгжмийг зохиожээ. Дэлхийн Зон Олны 4 удаагийн их наадамд морин хууртайгаа оролцож монгол ардын уртын дуу болон, дэлхийн сонгодог аялгуунуудаас тоглон шагнал хүртжээ.

Хөгжим Бүжгийн Дунд Сургууль-д 58 жил багшилж олон шилдэг хуурчдыг төрүүлсэн. Гэрийн хөгжим гэгдэж байсан морин хуурыг шинжлэх ухааны үндэслэлтэйгээр сургалтын хөтөлбөрт оруулж, мэргэжлийн хөгжмийн зэмсэг болгож, дэлхийд сурталчлахад их хувь нэмэр оруулсан байна. Тэрээр багшлахын зэрэгцээгээр "Морин хуур", "Хуурын эгшиг" зэрэг морин хуурын сурах бичгийн зохиогч юм.

1992 онд "Төрийн хан хуур"-ыг залахад тэрээр тоглож эгшиглүүлсэн юм.

Гэр бүл: 

Түүний охин Ж.Цэцгээ /дуучин гавьяат жүжигчин/, хүү Ж.Баярсайхан /доктор, профессор, хийлийн багш/, хүү Ж.Батсайхан, Ач хүү Б.Батчулуун, зээ хүү Төрийн соёрхолт "Камертоны" Д.Болд нар гээд олон үеэрээ урлагт зүтгэж явна.

Гавьяа шагнал:

  • БНМАУ-ын Гавьяат Жүжигчин /1946-07-11.№52/,
  • БНМАУ-ын Төрийн шагнал /1966/ - Үндэсний болон дэлхийн сонгодог хөгжмийн бүтээлийг гарамгай хөгжимдөж нэгдсэн концертод амжилттай оролцсон учир Ж.Чулуун, Ц.Дашдулам нарын хамт
  • БНМАУ-ын Ардын Жүжигчин /1979-12-30. №399/,
  • Дорнод аймгийн ИТХ-ын 2017 оны аравдугаар сарын 20-ны өдрийн хуралдааны шийдвэрээр Булган сумын Соёлын төв Г.Жамьянгийн нэрэмжит болсон.

Энэ эрхэм хүмүүн 2007 онд Улаанбаатар хотод насан өөд болжээ.

Алдартны нийтлэлүүд

Г.Жамъян хуурчийн ач хүү Б.Болор-Эрдэнэ Эх сурвал... ...
Эх сурвалж: Eagle.mn сайтын  2017-12-04 өдрий... ...

Зургийн цомог

Дүрс бичлэг /Видео/